Çocukta Dil Gelişimi


Dil gelişimi yeni doğan ile başlayan bebeğin ağlamak için çıkartmaya çalıştığı ağız ve dudak hareketleri ve nefesi düzenleme ile başlar. Bebek 3 ay civarında tek seslilerden oluşan (aa-ee) sesleriyle uyaranlara tepki verir. 6.ayda dört farklı ses çıkarabilir ve adıyla çağrıldığında anında tepki verir. 7. ayda dikkat çekmek için ses çıkarmaya, el hareketlerine başvurur ya da bağırır. 8.ayda tanıdık bazı sözcüklere tepki verir,.6-9.aylar arasında tek heceli (ba-ma) sözcükler çıkar; 7-8.aylarda aynı heceyi tekrarlar (ba-ba-ba; ma-ma-ma) gibi ; çocuğun çevresindekilerin kelimeleri anlamlandırdığı , sözel uyaranlarla karşılık verdiği durumlarda dil gelişimi hızlanır. 12. ayda çocuk ‘hayır’ demek için kafasını sallar ve cümleler yerine tek tek kelimeler kullanabilir. (örneğin ‘atta’ dışarı çıkmak-gezmek anlamındadır). Çocuk nesnelerle sözcükleri birleştirmeyi öğrenir. İlk başta bir kelimeyi genelleyerek farklı kişi ya da nesneler için kullanabilir. Örneğin ‘dede’kelimesini tüm yaşlı insanlara genelleyebilir ya da annesininkine benzer bir çantayı ‘anne’ diyerek genelleyebilir. Ebeveynlerinin ve etrafındakilerin onunla konuşması ve sözcükleri pekiştirmesi dil gelişimini hızlandırır.

Büyük resimli kitaplardan çocuğa hayvanlar, nesneler tanıtılabilir. Böylece çocuk görsel olarak resmi görür ve sözel olarak anlamlandırmaya çalışır.

Çocuk konuşmaya çalıştığında her kelimeyi ağzından almak, konuşması için onu beklememek çocuğun konuşmaya olan gereksinimini azaltır ; çocuk konuşmaz çünkü nasıl olsa ebeveynleri onu anlıyordur.

Bir kelimeyi söylemesi için aşırı ısrar etme ya da tümüyle çocuğu kendi haline bırakma da olumsuz davranışlardır.

Dil gelişiminde çocukla bebek gibi konuşmak çocuğun nesneleri yanlış isimlendirmesine neden olur ; ayrıca bebeksileşme ve bebek gibi davranımlar çocuğun bireysel gelişmesine ket vurur.

Dil, damak yapısı ile ilgili fizyolojik sorunlar , işitme-görme algısında sorunlar, zeka geriliği, otizm gibi bozuklukların dil gelişimini olumsuz etkilediği bilinmektedir. Ayrıca erken dönem anne-bebek ilişkisindeki yoksunluklar, çocuk büyümeye başladığında aile içerisinde birden fazla dilin konuşulması dil gelişimini geciktiren faktörlerdendir.